fbpx

Zdrowie i motywacja > Ciało biegacza > Slider > Zdrowie i motywacja

Złamanie zmęczeniowe – jak temu zapobiec, jak je leczyć?

Złamanie zmęczeniowe to jedna z najbardziej przykrych i dość długo trwających kontuzji, które często występują u ambitnych biegaczy-amatorów. Dowiedz się, jak im zapobiegać oraz jak zadziałać, gdy jednak wystąpią.

Złamanie zmęczeniowe to, jak nazwa wskazuje, kontuzja przeciążeniowa. W przeciwieństwie do ostrego złamania, które występuje wskutek urazu i wymaga natychmiastowej pomocy lekarskiej, ten rodzaj kontuzji może rodzić się przez tygodnie lub nawet miesiące. Objawy tej kontuzji bywają niespecyficzne: noga zaczyna boleć, niekoniecznie bardzo ostro, często dopiero po wysiłku, zwłaszcza rano. Dopiero po kilku tygodniach ból staje się nieznośny i zaczyna występować również przy codziennych czynnościach. Czasem w miejscu złamania widoczny jest obrzęk, a na kości można wyczuć bolesne zgrubienie.

Złamanie zmęczeniowe – przyczyny

Tego typu kontuzja często występuje u ambitnych zawodników amatorskich, którzy nie boją się mocnego, a zarazem obfitego objętościowo treningu. Niedostosowanie planu treningowego do możliwości organizmu, często jeszcze nie do końca wdrożonego w sport wytrzymałościowy, bywa zgubne w skutkach.
Nie znaczy to oczywiście, że kontuzja ta zdarza się wyłącznie biegaczom „przemotywowanym” i jest „karą za niesubordynację”.

Trudno rozpatrywać jakiekolwiek dolegliwości w ten sposób. Na złamania zmęczeniowe w szczególności narażone są biegaczki, którym hormony płatają figle znacznie częściej niż mężczyznom. Panie, które mają predyspozycje do wystąpienia osteoporozy, powinny szczególnie mieć się na baczności w tej kwestii. To samo dotyczy kobiet mających problemy z regularnym miesiączkowaniem. U obydwu płci czynnikiem ryzyka jest także skrajnie niski poziom tkanki tłuszczowej w organizmie. Jak widać, określenie wagi startowej to naprawdę twardy kawałek chleba…

Złamanie zmęczeniowe
Złamanie zmęczeniowe

Ryzyka wystąpienia złamania zmęczeniowego

Do czynników podnoszących ryzyko wystąpienia kontuzji jaką jest złamanie zmęczeniowe, należą także:

  • nadwaga – każdy krok biegowy to uderzenie o podłoże ciężarem wielokrotnie wyższym niż nasza bezwzględna masa ciała. Jeśli borykamy się z nadmierną wagą, nasz układ kostno-stawowy podlega większym obciążeniom i przez to jest bardziej podatny na kontuzje;
  • niedobory w diecie, ze szczególnym uwzględnieniem poziomu wapnia oraz witaminy D3. Przyjmuje się, że witamina D w polskiej strefie klimatycznej jest syntetyzowana naturalnie wyłącznie od kwietnia do września. Biorąc pod uwagę ten fakt, zdecydowanie warto pomyśleć o włączeniu stałej suplementacji tejże. Dawkowanie należy jednak uzgodnić z lekarzem, a uprzednio oznaczyć poziom tej witaminy w badaniu krwi;
  • dysproporcja pomiędzy obciążeniem treningowym a regeneracją – brak rozgrzewki, wykonywanie treningu zbyt mocnego jak na aktualne możliwości organizmu, bieganie w nadmiernie zużytym lub skrajnie niedopasowanym obuwiu (bieganie w butach nie przeznaczonych do tej dyscypliny), a także bieganie po zbyt twardym podłożu w stosunku do stanu wytrenowania i osobniczych możliwości (związanych także z wagą ciała);
  • nieprawidłowości w biomechanice ruchu – warto regularnie pokazywać się fizjoterapeucie, nawet – a może zwłaszcza wtedy – gdy nic nam nie dolega. Wielu dysproporcji nie jesteśmy w stanie wychwytywać na bieżąco, a trenowanie z rodzącą się kontuzją wpływa na pojawianie się kompensacji choćby po przeciwnej stronie ciała.

Złamanie przeciążeniowe – diagnostyka i leczenie

Diagnostyka i leczenie złamań zmęczeniowych uzależnione są głównie od stopnia zaawansowania i umiejscowienia kontuzji. Poważne złamania wychwyci zdjęcie rtg lub badanie ultrasonograficzne, z kolei w bardziej subtelnych stadiach kontuzji pokaże ją dopiero rezonans magnetyczny. Zdecydowanie najbardziej popularną lokalizacją złamań zmęczeniowych u biegaczy jest kość piszczelowa.

Leczenie polega głównie na zmniejszeniu obciążenia treningowego – co oznacza zwykle po prostu przerwanie treningów na kilka tygodni – i na odciążeniu kontuzjowanej kończyny. Najdłużej leczy się zwykle złamanie zmęczeniowe V kości śródstopia – konieczny czas odciążania może przekroczyć nawet 4 miesiące. W niektórych przypadkach wskazane jest także leczenie operacyjne.

Działaniem wspomagającym leczenie kontuzji są zabiegi fizykoterapeutyczne, takie jak laseroterapia i ultradźwięki. Pomocny może okazać się Exogen, wpływający na szybsze zrastanie się kości. Niezbędne jest także poszukanie potencjalnej przyczyny wystąpienia kontuzji i praca nad jej wyeliminowaniem – czy to w zakresie metodyki treningu, uzupełnienia poziomu witamin czy niedoborów w diecie. Istotne jest, aby wracać do treningu stopniowo, a przed podjęciem aktywności sportowej wykonać dokładne badania obrazowe, które skonsultujemy z lekarzem prowadzącym.

Dobrze jest też skonsultować się z trenerem personalnym lub fizjoterapeutą, który pomoże nam określić, czy w naszym wzorcu ruchu nie ma czegoś do pilnej poprawy. Zwykle praca nad poprawą danego elementu to żmudny i długotrwały proces – im szybciej się go podejmiemy, tym lepiej uchronimy się przed nawrotami podobnych kontuzji.

ZOBACZ TEŻ: Zasłabnięcia u biegaczy – sygnały ostrzegawcze i pierwsza pomoc

Chcesz być zawsze na bieżąco? Polub nas na Facebooku. Codzienną dawkę motywacji znajdziesz także na naszym Instagramie!
Zachęcamy także do słuchania naszego podcastowego cyklu „Czy tu się biega?”.
mm
Joanna Skutkiewicz

Podoba ci się ten artykuł?

4 / 5. 3

Przeczytaj też

Tym razem gościem cyklu Czy tu się biega? jest Dominik Milewski aka Bagienny Góral – jeden z najlepszych biegaczy górskich w Polsce, ze świetnymi wynikami także na asfalcie. Czego dowiecie się z tej rozmowy? Chcesz […]

Moim marzeniem jest umrzeć na mecie. Ale najpierw jeszcze trochę powalczę! Dominik Milewski w Czy tu się biega?

To już 12. edycja największego w Polsce festiwalu biegów trailowych. Dolnośląski Festiwal Biegów Górskich rozpocznie się 18 lipca startem najdłuższych dystansów – 240 i 130 km. Trasy prowadzą po najpiękniejszych ścieżkach Ziemi Kłodzkiej, a zawodnicy […]

Dolnośląski Festiwal Biegów Górskich po raz kolejny rozbiega Ziemię Kłodzką

9. Nocny Półmaraton Praski oraz towarzyszący mu bieg na 5 km, znany jako Piątka Praska, zbliżają się wielkimi krokami. Impreza odbędzie się już 7 września, a start i meta obydwu dystansów znajdować się będą na […]

9. Nocny Półmaraton Praski wyróżniony certyfikatem World Athletics! Elita powalczy o rekord Polski

Każdy z nas nie raz słyszał od rodziców: „Siedź prosto!” albo „Nie garb się!”. Choć mało kto się tym przejmował, rodzice mieli rację! Tym razem skupimy się na tym, jak ich nakazy wprowadzić w życie, […]

Technika biegu okiem fizjoterapeuty

Już prawie 8 tysięcy osób zapisało się na 33. Bieg Powstania Warszawskiego. 27 lipca wspólnie, w sportowym duchu i podniosłej atmosferze oddamy hołd Bohaterom Powstania Warszawskiego i upamiętnimy wydarzenia z 1944 roku. Pamiątkowe medale dla […]

Bieg Powstania Warszawskiego: ponad 8 tysięcy uczestników i pamiątkowe medale z motywem olimpijskim

Maraton to wyzwanie, któremu co sezon poświęcają się tysiące kolejnych osób. Każdego roku wielu “kanapowców” zrywa się z miejsca z postanowieniem o ukończeniu tego legendarnego dystansu.W tym roku, 2024, jest to być może związane chociażby […]

Czy warto zaczynać bieganie od maratonu?

14 czerwca rozpoczęła się letnia edycja ogólnopolskiej akcji społecznej ULTRAKREW. Do 31 sierpnia w każdej placówce krwiodawstwa w kraju będzie można oddać krew lub jej składniki na hasło „Ultrakrew”. Hasło to należy podać podczas rejestracji […]

Razem w górę dla życia – dołącz do akcji ULTRAKREW i wbiegnij na Warsaw Trade Tower!

Bieganie po ciąży, jeszcze w trakcie okresu karmienia, to wciąż temat tabu. Jednak świeżo upieczone mamy pokazują, że sport nie jest przeszkodą w macierzyństwie. Coraz więcej z nich nie tylko startuje, ale i staje na […]

Bieganie po ciąży – jak zdrowo wrócić do formy?